Mahonie en indigo
Door: Yvonne
Blijf op de hoogte en volg Yvonne
05 September 2025 | Indonesië, Jogjakarta
Mahonie en indigo
Na amper een dag van de rust genoten te hebben kriebelde bij mij de nieuwsgierigheid. In het walhalla van batik- en weefcultuur wilde ik op zoek naar het Javaanse textiele ambacht. Met de bemiddeling van Willy stap ik in de vroege ochtend door smalle koele steegjes in een buurt waar de textiel handnijverheid al eeuwen thuis hoort. Een jonge man, Arie 2 de ‘driver´ van de homestay, Jan en ik sjouwen tussen de langpotige kippen door alsof het doodgewoon is. In een schaarsverlicht schuurtje zie ik een oude vrouw voorover gebogen achter een fietswiel zonder band zitten. Het garen glijdt soepeltjes door haar vingers. Het blijkt een spinnewiel te zijn. Ik passeer schuurtjes zonder ramen met troosteloze grijze muren. Regelmatig hoor ik het voor mij bekende geluid. De schietspoel als lawaaischopper van een weefgetouw. En dan stappen we door openstaande deuren een door slecht daglicht verlichte kleine ruimte binnen. De jonge man en Arie 2 spreken gebrekkig Engels. Maar met handen en voeten komen we een heel eind. Tot mijn grote verbazing zie ik steenrode katoen hangen. “Geverfd met mahonie” is het antwoord op met vragende ogen. Uit een hoekje verschijnt een warboel. Even later ligt er een dradenpalet geverfd met indigo en allerlei boomschors te schitteren in mijn handen. Mijn enthousiasme slaat over op twee wevers die een boom opzetten met diverse kleuren garens in een vast Javaans patroon. Geweven lengte strepen met vooral blauw en naturel tinten zijn authentiek in dit deel van Java. In de donkere oude schuur van 10x4 meter staan drie houten doorleefde weefgetouwen. Een is nog afkomstig uit Nederland. Voor ons is dat een museumstuk. Ik keer me om en daar zie ik een opgespannen weefwerk met kwetsbare dunne draden in pasteltinten. De aardige werknemer, waarvan ik de naam niet zo snel kan verstaan, vraagt of ik zijn werk wil zien. Maar natuurlijk. Zijn slippers gaan uit en behendig kruipt hij op de kruk en zet zijn voeten op de pendalen onder het weefgetouw. Alsof hij op een orgel speelt. Hij schiet de spoel van links naar rechts. Mijn mond valt open en bewonder hoe hij met een vast ritme de stof laat groeien. Hij staat op een geeft aan dat het nu mijn beurt is. Olala, dit heb ik nog niet eerder gedaan. Eerst droog oefenen met de voetjes op en neer op de pendalen. En dan is het zover. De aanslag van voor naar achteren, de voeten op en neer en de spoel schiet weg. De drie wevers beginnen luidkeels te lachen. “Like a gym.” Zeker weten, wat is daar een armkracht voor nodig. Dat valt me vies tegen. De schietspoel is halverwege blijven hangen. Ze dagen me uit. Dat laat ik niet op me zitten. Nog een poging. En ik denk aan mijn pilates oefeningen. Na drie pogingen schiet de spoel met een rot vaart naar het andere uiteinde. Hè, hè mijn eer is gered.
-
05 September 2025 - 14:58
Hans:
Een mooi authentiek ambacht. Wat een ervaring
-
05 September 2025 - 15:07
Elsa:
Geweldig, wat een ervaring!
-
06 September 2025 - 10:28
Richard:
Heel boeiend.
-
06 September 2025 - 16:59
Anne-Marie :
Super dat je dit lokale ambacht hebt ontdekt!
Reageer op dit reisverslag
Je kunt nu ook Smileys gebruiken. Via de toolbar, toetsenbord of door eerst : te typen en dan een woord bijvoorbeeld :smiley