Sayur Lodeh
Door: Yvonne
Blijf op de hoogte en volg Yvonne
06 September 2025 | Indonesië, Jogjakarta
Sayur Lodeh
Ik vis theeblaadjes uit mijn zak. Stiekem geplukt op een theeplantage op het Dieng Plateau in Centraal Java. Niet om daar op de kamer thee van te zetten. Maar om daar op een zonnige bestemming afdrukken van te maken. Want hier valt het momenteel met bakken uit de lucht. Nee geen thee, maar hemelwater. Dat brengt mij naar een bijzondere kookervaring afgelopen week. We zitten niet stil maar laten de handjes wapperen in de Javaanse keuken.
Met Tika gaan we gedrieën naar de lokale markt. Vandaag verzamelen we de ingrediënten voor een uitgebreide Javaanse maaltijd. Bekende en onbekende groenten , kruiden, tempé, tofu en fruit van boeren uit de omgeving, worden ingeslagen. Tika staat stil voor de kraam met kippen en vliegen. Ze kijkt ons vragend aan. ”Willen jullie deze kip of een diepvrieskip uit de supermarkt?” Daar is geen twijfel over mogelijk. Rap roepen wij in koor “bevroren kip!” Even later staat Jan buiten onder een golfplaten afdak bij haar huis zeven soorten groenten te snijden. Want sultan VII heeft deze sayur bedacht. En natuurlijk horen er dan zeven soorten groenten in. Ere wie ere toekomt. Bijzonder is dat iedere groente voor een positieve helende deugd staat. Dus niet zo maar wat bij elkaar in gooien. De huidige sultan heeft tijdens de coronatijd de bevolking geadviseerd dit regelmatig te eten. Ik sta tegelijkertijd in een cobek de rode pepers, knoflook, sjalot, kemerienoten en gedroogde garnalen fijn te wrijven tot een pittige boemboe. De basis voor de vegetarische sayur lodeh. In de keuken staat de wadjang met olie te pruttelen op het tweepits gasstel. Jan wordt weer aan het werk gezet. Nu mag hij de vijf dagen oude tahoe in kerven. Door het nog volop gaande fermentatieproces voelt de tahoe warm aan. Diagonaal brengt hij snedes aan zodat de marinade goed kan binnendringen. En ik sta vervolgens met m’n handen in de kokos te kneden. Want Tika is was streng. We kopen geen kant en klare kokosmelk! Vers gemalen kokos in een vergiet waar water over heen wordt gegoten. En dan maar kneden totdat je kramp in je klauwen krijgt. Zo wordt je wel één met je product. De gastvrouw staat in de keuken de bevroren kip op te warmen. De rijstkoker staat te stomen en de boemboe wordt aangebakken. Ik hang boven de wok. Prompt begin ik te hoesten. De damp van de rode pepers doen een aanval. Ik sla terug en werp de kousenband in de strijd. Gevolgd door de kalebas en het jackfruit. De strijd is gestreden en nu mogen de zachte groenten het terrein in de wok verkennen. Om alles lekker te laten zwemmen en te garen verdwijnt mijn zorgvuldig geprepareerde kokosmelk in de pan. Gevolgd door water en specerijen. Op het vuurtje ernaast ontfermd Tika zich over de kipfiletjes. De lapjes worden aangebakken met een aantalingrediënten die over gebleven zijn. Het moet immers wel matchen. De ingekerfde tempé en tahoe verdwijnen in een ruime wadjang met overvloedig veel hete olie. De geuren en dampen vullen de open keuken. De climax van dit kookspektakel nadert. En jullie raden het al. De borden komen op tafel . We hebben zoveel klaargemaakt dat de hele kampung wel mee kan eten. Maar lekker dat het was! We willen jullie dat niet onthouden. Hieronder vind je het recept van de sayur lodeh. Selamat Makan!
Recept:
Snij in stukjes. Dit zijn de groenten die je uiteindelijk opeet.
1. Eggplant
2. Squash- een sort kalebos die je eerst schilt
3. Long bean (8 - 10 pcs) = kousenband
4. Young jackfruit
5. Mlinjo skin (lastig te verkrijgen in Nederland)
6. So leaves (The leaves of Mlinjo) idem
7. Tempe
Boemboe. Wrijf de onderstaande ingrediënten in een vijzel fijn.
1. Shallots 5 pcs
2. Garlic 3 pcs
3. Candlenuts 3 pcs
4. Dried little shrimps 1 tbsp
5. Chilli 2 pcs (optional)
Toevoegingen voor het gaar koken van de groenten:
1. Coconut milk (made by squeezing grated coconut with 1 L water)
2. Water 1 L
3. Salt 1 tsp
4. Palm sugar 2 tbsp
5. Bouillonpoeder 1 sachet
6. Petai 1 (Petehboon)
7. Salam leaves 2
8. Laos (vers stukje)
Bereiding:
1. Add 3 tbsp of oil to the pan, add the seasoning paste (=bomboe), add petai, salam leaves, and laos. Saute until we can smell the scent
2. Add 1 L water
3. Add kluwih and mlinjo skin into the pan. ( als je dit niet kunt krijgen dan sla je het gewoon over)Wait for a bit then add the vegetables (except mlinjo leaves)
4. Boil them until they’re softer
5. After all the ingredients almost soft, add the strained coconut milk
6. Add tempe and mlinjo leaves, mix them slowly
7. Add salt, palm sugar, “Royco”. Mix slowly until all the ingredients are soft
8. Sayur Lodeh is ready to be served
9. Better served with kerupuk and other side dishes like fried eggs or fried chicken.
10 en natuurlijk met rijst
-
06 September 2025 - 13:28
Anita:
[e-1f4aa][e-1f3fb][e-1f44f]
-
06 September 2025 - 15:18
Hans:
Klinkt lekker maar wel pittig. En geen gemakkelijk gericht om klaar te maken. Hard werken, maar wel lekker resultaat zo te lezen. Hier geen bakken uit de lucht, maar bakken zweet. 35C
-
09 September 2025 - 12:54
Richard :
Vegetarische lodeh..met garnalen en kip?!
Reageer op dit reisverslag
Je kunt nu ook Smileys gebruiken. Via de toolbar, toetsenbord of door eerst : te typen en dan een woord bijvoorbeeld :smiley
